Papaververnietiging Uruzgan contraproductief

‘De twee door Nederland gestelde voorwaarden zijn niet uitvoerbaar’, zegt Martin Jelsma, coördinator van het Drugs & Democratie-programma van onderzoeksinstituut TNI. Jelsma is zojuist teruggekeerd van een tweeënhalve week durende reis door de respectievelijk noordelijke en oostelijke provincies Badakhsan en Nangarhar. ‘Er bestaat geen sociaal-economische kaart van Uruzgan op grond waarvan men kan voorkomen dat kleine boeren getroffen worden. En wanneer die wel zou bestaan, is de kans groot dat de AEF daar bij haar planning geen gebruik van maakt. Zo bleek uit ons onderzoek dat de planning in het noorden en oosten niet gebaseerd was op de dure sociale kaarten die door de Britten waren ontwikkeld’. Ook de tweede voorwaarde – het gelijkelijk belasten van papavervelden van de verschillende stammen in Uruzgan – is volgens Jelsma onhaalbaar. ‘De vernietiging zal alleen daar plaats kunnen hebben waar de Nederlandse ISAF troepen enige controle hebben: in de inktvlek dus, met name rond Tarin Kowt.’

Eradicatie pogingen hebben in verschillende provincies geleid tot rellen tussen politie en bevolking waarbij meerdere doden en gewonden zijn gevallen. Woedende boeren in Nangarhar staken tractoren in brand en blokkeerden de provincieweg. De kans is groot dat de activiteiten van de AEF ook in Uruzgan tot destabilisatie leiden. Afgelopen zondag kwam de AEF daar al onder vuur te liggen. ‘In Uruzgan is men minder bezig dan in andere provincies met een voorlichtingscampagne om de boeren voor te bereiden op de vernietiging,’ zegt Jelsma. `Bovendien vindt de vernietiging plaats op het moment dat de boeren beginnen met oogsten. Dat betekent niet alleen dat de boeren hun hele oogst en investeringen vernietigd zien. Ook hebben zij geen alternatieve gewassen kunnen aanplanten om deze klap te boven te kunnen komen.’

Vernietiging van papavervelden heeft alleen kans van slagen in een totaalaanpak die zich allereerst richt op het ontwikkelen van duurzame alternatieve inkomensbronnen, alvorens over te gaan tot repressieve maatregelen. Papaververnietiging door de gevreesde AEF zonder dat er alternatieven voorhanden zijn en zonder dat de boeren hierop zijn voorbereid, werkt contraproductief voor de wederopbouw. Het ondergraaft de fragiele lokale steun voor de Nederlandse militaire aanwezigheid en draagt bij aan verdere destabilisatie. De Afghaanse regering zegt niet langer onder de politieke druk uit te kunnen om ook in Uruzgan papavervelden te gaan vernietigen en vraagt ISAF troepen om ondersteuning voor als het mis gaat. Volgens het DNNA moet Nederland zich binnen de ISAF coalitie inzetten om een totaalaanpak op de agenda van Afghaanse overheid te krijgen. Daarbij wordt beëindiging van de papaverteelt nagestreefd in overleg met de betrokken dorpsgemeenschappen, op het moment dat boeren voldoende alternatieven hebben om in een volwaardig inkomen te kunnen voorzien.

TNI debate paper Losing Ground, Drug Control and War in Afghanistan