'Nederlandse steun aan vernietiging papaver contraproductief'

DEN HAAG - De steun die de Nederlandse militairen in de Afghaanse provincie Uruzgan verlenen bij de vernietiging van papavervelden, werkt contraproductief voor de ISAF-missie. De twee voorwaarden die Nederland stelt aan de Afghan Eradication Force (AEF) zijn in de praktijk niet uit te voeren.

Dat hebben het Transnational Institute (TNI) en leden van het Nederlandse netwerk van non-gouvernementele organisaties voor Afghanistan (DNN) woensdag gemeld. Ze noemen de Nederlandse steun een vergissing.

Volgens medewerkers van deze organisaties worden kleine opiumboeren niet ontzien en krijgen ze ook niet snel een alternatief aangeboden. De vernietiging van hun oogst grenst dan aan het inhumane. Ook is niet te voorkomen dat de ene stam meer wordt getroffen dan de andere. De Nederlandse bescherming van de AEF is dan slecht voor het winnen of behouden van de sympathie van de bevolking.

Martin Jelsma, coördinator van het drugs & democratie-programma van het onderzoeksinstituut TNI, is net terug van een reis door de noordelijke en oostelijke provincies Badakhsan en Nangarhar. Hij zegt dat er geen sociaal-economische kaart van Uruzgan bestaat, waardoor men zou kunnen voorkomen dat kleine boeren worden getroffen. ‘En als die wel zou bestaan, is de kans groot dat de AEF daar geen gebruik van maakt’, aldus Jelsma.

Uit zijn onderzoek in de twee andere provincies bleek ook dat de Afghaanse eenheden hun planning niet baseerden op de dure sociale kaarten die de Britten daar hadden ontwikkeld. Ook is het niet mogelijk volgens Jelsma om de papavervelden van de vele stammen in Uruzgan evenredig te belasten. ‘De vernietiging zal alleen daar plaats kunnen hebben waar de Nederlandse ISAF- troepen enige controle hebben: in de inktvlek dus, met name rond Tarin Kowt.’

De organisaties wijzen erop dat de pogingen de velden te vernietigen in verschillende provincies hebben geleid tot rellen, waarbij meerdere doden en gewonden zijn gevallen. Ze achten de kans groot dat het werk van de AEF ook in Uruzgan zal leiden tot destabilisatie.

Zondag kwam daar de AEF al onder vuur te liggen. ‘In Uruzgan is men minder bezig dan in andere provincies met een voorlichtingscampagne om de boeren voor te bereiden op de vernietiging’, zegt Jelsma. Bovendien vindt de vernietiging plaats op het moment van de oogst, zodat de boeren hun hele oogst en investeringen kwijtraken. Zij hebben geen andere gewassen kunnen aanplanten om deze klap op te vangen.