Drugs bereiken Europa via Afrika

Tom Blickman over drugshandel
26 November 2009
In the media

De strijd tegen de wereldwijde drugshandel is een grote uitdaging voor de internationale gemeenschap, misschien wel groter dan de strijd tegen het internationale terrorisme.

Onlangs landde een Boeing uit Venezuela op een geïmproviseerde landingsbaan in het Malinese Gao, met aan boord bijna 10 ton cocaïne. Nieuwsberichten over vliegtuigen in West-Afrika tot de nok toe gevuld met cocaïne worden steeds alledaagser. De drugsmaffia in Latijns Amerika heeft de Afrika-route ontdekt om de Europese markt te bereiken.
 
Het transport van verdovende middelen via de westkust van Afrika wordt beschouwd als de meest zekere manier om drugs in Europa aan de man te brengen. De zogeheten Atlantische route (Zuid-Amerika - Portugal - Spanje) is steeds ontoegankelijker en daarom hebben de drugsmaffia's hun toevlucht gezocht tot West-Afrika: een praktisch onbewaakte kustlijn en straatarme, zwakke en makkelijk omkoopbare regeringen.
 
Waterbedeffect
"De drugshandel, die vooral Europa als eindbestemming heeft, kiest nu voor de Afrikaanse route. Vooral voor de kleine, makkelijk omkoopbare landen, maar ook voor grotere en meer gestabiliseerde delen van Afrika, zoals Nigeria en Zuid-Afrika," zegt Wil Pantsers, directeur van het Mexico Studiecentrum van de Universiteit van Groningen.

Elke keer wanneer een land ergens ter wereld vol trots cijfers presenteert over de vooruitgang van de strijd tegen drugshandel, geven cijfers in een ander deel van de wereld precies het tegenovergestelde weer. De gouden regel van vraag en aanbod die de markt bepaalt is zeker van toepassing op de drugshandel.
 
Zwakke staten
Veertig ton (27%) van de door Europeanen geconsumeerde cocaïne heeft verschillende West Afrikaanse landen gepasseerd: Nigeria, Ghana, Liberia, Sierra Leone, Guinee, Guinee-Bissau, Kaapverdië, Senegal, Mali of Mauritanië.

De internationale luchthavens aan de andere kant van het continent dienen als doorgangsroute voor heroïne, die wordt geïmporteerd uit Azië en in de straten van Amsterdam of Londen wordt verkocht. Dit blijkt uit het jaarverslag van de The International Narcotics Control Board (INCB) van de Verenigde Naties.
 
De snelle groei is niet alleen het gevolg van de creativiteit en grote ervaring van de Latijns Amerikaanse drugskartels. De zwakte van de staten met wie zij zakendoen en de extreme armoede maken deze regio tot een geschikte plek voor hun illegale praktijken.
 
Gebrek aan alles
Guinee-Bissau is een goed voorbeeld van een extreem gewelddadige staat, waar de drugshandel welig tiert tot in de hoogste regionen van het land. Tom Blickman, van het Transnationale Instituut of Policy Studies in Amsterdam, wijst op de extreme zwakte van de Guinese regering: "In Guinee-Bissau is er geen enkele manier om de drugshandel onder controle te houden. De politie heeft geen auto's. De politie heeft geen radio's. De politie heeft helemaal niets.

De laatste jaren hebben de Mexicaanse drugskartels de internationale markt veroverd. Negentig procent van de drugs in de Verenigde Staten komen het land binnen via Mexico. De Mexicaanse drugsmaffia vormt samen met die van Colombia een enorme internationale criminele macht die tot ver over de grenzen reikt, zelfs over oceanen.
 
Corruptie
In Mexico is noch het enorme leger, noch het politieapparaat in staat een eind te maken aan de drugsbendes. In 2009 heeft het drugsgeweld al meer dan vijfduizend slachtoffers opgeëist. De handel is geïnfiltreerd tot in de hoogste kringen van politie en politiek.
 
Mexico is een belangrijke doorvoerroute vanuit Colombia, Peru en Bolivia naar het noorden, maar tegelijkertijd is in het land ook de teelt van marihuana en papaver enorm toegenomen. Wat onderzoekers het meest opvalt is de spectaculaire groei van de productie van synthetische drugs.
 
Kruispunt
Mexico heeft zich ontwikkeld tot kruispunt van drugshandel en dat voedt destabilisatie in de regio, zegt Luis Astorga van de Onafhankelijke Nationale Universiteit van México: "Deze positie, die Midden Amerika inneemt in de cocaïneroute, wordt steeds belangrijker. Elk succesje van Colombia of Mexico in de strijd tegen drugs heeft onmiddellijk zijn terugslag op de Cariben en Midden-Amerika, waar de regeringen veel zwakker zijn". *clip drugs Astorga
 
De strijd tegen de wereldwijde drugshandel is een grote uitdaging voor de internationale gemeenschap, misschien wel groter dan de strijd tegen het internationale terrorisme. Drugshandel richt democratieën te gronde en destabiliseert niet alleen landen, maar complete regio's.